• I-O LIFE
  • HOE DE VERMOEIDHEID BEHEREN?

Vermoeidheid is een vaak gehoorde klacht bij patiënten onder immuuntherapie. Waar komt ze vandaan? Wat zijn de oorzaken? Wat kan u doen om ze te verminderen? Antwoorden.


Net als elke andere behandeling, kan immuuntherapie ook bijwerkingen hebben. Vermoeidheid is er een van (1). Immuuntherapie stimuleert feitelijk de immuniteit. Dit extra werk voor het immuunsysteem leidt tot ontstekingsreacties die vermoeiend zijn voor het lichaam.

Bovendien kunnen andere bijwerkingen van immuuntherapie vermoeidheid veroorzaken. Bijvoorbeeld: “Immuuntherapie kan de werking van de schildklier verminderen (hypothyroïdie) of schadelijke effecten hebben op de lever (hepatotoxiciteit),” legt Sylvie Lambin, oncologisch zorgcoördinator in de dienst Thoracale Oncologie (Cliniques universitaires Saint-Luc, Brussel) uit. “Deze aandoeningen kunnen zich soms manifesteren door een belangrijke vermoeidheid.”

TIP NR. 1: BESPREEK UW VERMOEIDHEID MET HET ZORGTEAM

Vermoeidheid alleen is geen reden om immuuntherapie te stoppen. De bijwerkingen die vermoeidheid veroorzaken, kunnen echter wel een reden zijn om de behandeling op te schorten. “Door systematisch een bloedafname te doen vóór elke behandeling kunnen bepaalde biomarkers (2) van nabij worden opgevolgd,” gaat Sylvie Lambin verder. “Hierdoor kunnen we hypothyroïdie en/of hepatotoxiciteit vroeg opsporen. Dit gezegd zijnde, patiënten onder immuuntherapie moeten niet tot de volgende consultatie wachten om hun vermoeidheid of elk ander ongewoon symptoom te melden! Hoe vroeger ze erover communiceren, hoe sneller het zorgteam de oorzaak van de bijwerking kan onderzoeken… en deze zo goed mogelijk proberen op te vangen zonder de immuuntherapie te onderbreken.”

TIP NR. 2: SPREEK EROVER MET UW OMGEVING

Vermoeidheid zie je uiterlijk niet. Er dagelijks mee omgaan is gemakkelijker als uw naasten er bewust van zijn. Zeg hen dat u zich vermoeid voelt. Aarzel niet om bepaalde taken te delegeren en hulp te vragen. Boodschappen doen, de hond uit laten, vuilnis buiten zetten, het huishouden verzorgen… Vaak vragen familie, vrienden, zelfs buren, niets liever dan een handje toe te steken!

TIP NR. 3: NEEM RUST

Hoewel slapen niet altijd volstaat, verergert onvoldoende slaap of slaap van slechte kwaliteit de vermoeidheid. Neem in het dagelijkse leven de goede antivermoeidheidsreflexen aan.

  • Zorg voor voldoende nachtrust.
  • Meld eventuele slaapstoornissen aan het zorgteam (inslaapstoornissen, nachtelijk ontwaken, insomnia, enz.).
  • Voorzie een of meerdere siësta’s van maximum 30 minuten, en indien mogelijk vóór 15 uur.
  • Ga na wanneer u erg vermoeid bent (bijvoorbeeld, wanneer u van het ziekenhuis terugkomt) en voorzie dan een rustpauze.
  • Maak een keuze uit de verschillende activiteiten. Bevoordelig en reserveer uw energie voor de activiteiten die u het meest plezieren. Laat de andere vallen.
  • Leef langzaam. Doe de dingen op uw ritme. Wees zacht voor uzelf.

TIP NR. 4: BEWEEG!

Doe het rustig aan… maar zonder te overdrijven! Het is werkelijk belangrijk om fysiek actief te blijven. Want, paradoxaal maar waar, lichaamsbeweging vermindert de vermoeidheid, onder andere door de slaap te bevorderen. Te veel rust, integendeel, verergert de vermoeidheid.

Een regelmatige fysieke activiteit zal u goed doen, lichamelijk en geestelijk. Bewegen kan zelfs helpen om een zekere tonus te behouden. Kies een fysieke activiteit aangepast aan uw mogelijkheden en smaak. Beoefen ze met zachtheid en regelmaat.

Goed om te weten: Rekanto is een bewegingsprogramma speciaal ontworpen voor kankerpatiënten. Bijvoorbeeld: yoga, aquagym, zachte gymnastiek, taï-chi, Nordic walking, enz.

TIP NR. 5: AANVAARD DE VERMOEIDHEID

Vermoeidheid kan uw levenskwaliteit verminderen, uw mentale veerkracht en uw stemming beïnvloeden. U moet er dus rekening mee houden. En haar, bijgevolg, aanvaarden. Vergeet niet dat vermoeidheid, in uw situatie, normaal is.

***nota's***

  • (1)Vermoeidheid bij kanker kan andere oorzaken hebben: de ziekte zelf, het type en het stadium van de kanker, andere antikankerbehandelingen, anemie (laag aantal rode bloedcellen), slaapstoornissen, gewichtsverlies, verplaatsingen, stress, angst, depressie, enz.
  • (2)Een biomarker (biologische merker) is een stof in het lichaam (hormoon, plaatjes, witte bloedcellen, enz.) waarvan de bepaling, de meting wordt gebruikt om de evolutie van een aandoening of een bepaald fenomeen te volgen.

LEES OOK...

Zorg dragen voor jouw huid

I-O life

Waarom je huid extra aandacht verdient als je kanker hebt? Als je goed voor je huid zorgt, voel je je beter en zelfverzekerder.

Wanneer en hoe overwegen terug te gaan werken?

I-O life

Kanker haalt alles overhoop, ook het beroepsleven. U zal hoogstwaarschijnlijk gedurende een korte of langere periode afwezig zijn. Wat zijn uw rechten… en plichten.

Kanker wanneer je zelfstandig bent

I-O life

Kanker is voor niemand een pretje. Maar als u zelfstandige ben, moet u bovendien het hoofd bieden aan meer financiële onzekerheden. Hierbij vindt u informatie die u kan helpen om een duidelijker beeld te krijgen.

Dit is geen sport… dit is een behandeling!

I-O life

Tijdens het hele kankerverloop, is lichaamsbeweging één van de elementen die voluit deel uitmaken van de behandeling. Maëlle Detry legt uit waarom en hoe.

I-O Pedia

HOE REAGEERT HET LICHAAM BIJ IMMUUNTHERAPIE?

Immuno-Oncologie